Yeni Nesil İş Modellemesi

Her iş yönetim sisteminin tek bir temel işlevi vardır: gerçek iş yaşamını bilgisayarda modellemek. Bir sistemin size ne kadar fayda sağlayacağı, arayüzünden veya modül sayısından önce bu modelin gerçeğe ne kadar yaklaştığına bağlıdır. Minerva'yı diğer sistemlerden ayıran farkların büyük bölümü, işte bu modelleme katmanından kaynaklanır.

Modelleme Bileşenleri

Modelleme: bir sistemin gerçek sınırı

Dünyadaki tüm iş yönetim sistemleri aynı işi yapar: gerçek hayattaki şirketi, insanları, malları, konumları ve süreçleri bir veri modeline çevirir. Modelleme, gerçeğe olabildiğince yaklaşma çabasıdır — ve her modelin bir yaklaşma oranı vardır.

Burada iki yönlü bir denge sorunu vardır. Sistem az sayıda parametreyle kurulursa gerçeği yansıtma oranı düşer; işletme kendini sistemde bulamaz. Çok sayıda parametreyle kurulursa gerçeğe yaklaşır, ancak sistemin devreye alınması ve işletilmesi zorlaşır.

Kritik nokta şudur: parametre sayısı tek başına belirleyici değildir. Parametrelerin doğru ya da yanlış seçilmesi, modelin başarısını doğrudan etkiler. Aynı sayıda parametreyle hem gerçeklikten uzak hem de gerçeğe oldukça yakın sistemler kurmak mümkündür.

Bize Uymadı

Bir ERP projesinin “bize uymadı” ile bitmesinin en yaygın nedeni eksik fonksiyon değil, işletmeyi olduğu gibi tarif edemeyen bir modeldir. Fonksiyon eklenebilir; model ise sistemin en derin katmanıdır ve sonradan değiştirilemez.

Minerva'nın yaklaşımı

1987'den bu yana iş dünyasına hizmet veriyoruz. Yaklaşık 40 yıllık yazılım geliştirme deneyimimizin bize öğrettiği ilkeler şunlar:

  • Modelleme ve sistem tasarımını, ürünün varsayımları üzerine değil, müşterinin iş ortamı ve gereksinimleri üzerine kurmak.
  • Doğru model kurabilmek ve değer üreten öneri getirebilmek için evrensel iş yaklaşımlarını doğru anlamak.
  • Sistemi bütünleşik ve ilişkisel bir yaklaşımla kurarken, talepleri işlevsel kavramlarla eşleştirmek.
  • Amaca uygun, maliyet etkin, kullanımı kolay ve geleceğe dönük teknolojileri seçmek.
  • İşin yaratıcılığa dayanan bir yönü olduğunu unutmadan, odaklı ve disiplinli çalışmak.

Klasik ERP modeli nerede tıkanıyor?

Piyasadaki ERP sistemlerinin büyük bölümü işletmeyi dört kavram üzerinden modeller: müşteri, tedarikçi, stok ve depo. Bu kalıp 1980'lerin üretim ve dağıtım şirketleri için makul bir soyutlamaydı. Bugünün işletmesi ise bu dört kutuya sığmıyor.

Bu modelin ürettiği tipik sıkışmalar:
  • Aynı taraf için mükerrer kartlar. Bir firma hem müşteriniz hem tedarikçinizse iki ayrı kart; farklı dövizde çalışıyorsanız her döviz için bir kart daha.
  • Sahibi siz olmayan malın yeri yok. Emanet, konsinye, kiralanan ekipman, rakip ürün — “stok kartı” tanımına girmediği için ya hiç izlenmez ya da sahte stok kartlarıyla taklit edilir.
  • Konum = depo. Oda, kat, bina, tank, silo, saha aracı, üretim iş merkezi gibi gerçek konumlar depo/depo yeri alanlarına sıkıştırılır.
  • Organizasyon = tek hiyerarşi. Yönetim yapısı, fiziksel yerleşim ve satış organizasyonu genellikle tek bir ağaçta birleştirilir; biri değişince diğerleri bozulur.
  • Grup şirketlerinde tekrar. Aynı müşteri, aynı ürün, aynı personel her şirkette yeniden tanımlanır; konsolidasyon manuel eşleştirmeye kalır.
Sonuç

İşletme sisteme uymadığında, fark kapatılır — ancak Excel dosyalarıyla, açıklama alanlarına yazılan notlarla, kod içine gömülen anlamlarla ve “bunu sistem dışında takip ediyoruz” cümlesiyle. Bu maliyet faturada görünmez; her ay tekrar tekrar ödenir.

Minerva'nın beş temel unsuru

Minerva işletmeyi müşteri–tedarikçi–stok–depo kalıbıyla değil, gerçek hayattaki karşılıklarıyla modeller. Sistemin çekirdeğinde beş unsur vardır:

  • Kişiler — şirketin etkileşimde bulunduğu tüm bireyler.
  • Kurumlar — etkileşimde bulunulan tüm şirket ve kuruluşlar.
  • Nesneler — ürün, hammadde, varlık, hizmet ve sahibi siz olmayan her şey dâhil.
  • Fiziksel Konumlar / Organizasyonlar — işletmenin yerleşim ve lojistik yapısı.
  • Yönetim Organizasyonları — şirketin yönetsel ve operasyonel yapıları.
Fark nerede

Buradaki fark bir isimlendirme tercihi değildir. Müşteri, tedarikçi, banka, rakip, çalışan bir varlık türü değil, bir roldür. Minerva bu ayrımı veri modelinin en altına yerleştirir: önce kimlik tanımlanır, roller kimliğin üzerine eklenir.

Minerva Kurumsal İş Modellemesi

Merkezî tanımlar, şirket katmanı ve birbirinden bağımsız organizasyon yapıları

Merkezi Sistem

  • Kişiler
  • Kurumlar
  • Objeler / Nesneler
  • Servisler & Hizmetler
  • Yerleşim Birimleri ve Lojistik Organizasyonlar
  • İş Alanları Organizasyonu
  • Yönetim Organizasyonları
  • Kullanıcı Organizasyonları
  • İş Parametreleri

Kurumsal Organizasyon

Şirket düzeyinde roller ve kayıtlar

  • Şirket
  • İşyerleri - Şubeler
  • Müşteriler
  • Tedarikçiler
  • Personel
  • Diğer İş Ortakları [Kurum / Şahıs]
  • Ürünler
  • Servisler
  • Varlıklar
  • Tüm Yardımcı Nesneler
  • Yerleşim Birimleri ve Lojistik Organizasyon İlişkileri
  • İş Alanları Organizasyonu İlişkileri
  • Yönetim Organizasyonları İlişkileri
Önemli fark

Organizasyon katmanları birbirine bağımlı değildir. Yönetim yapınız değiştiğinde depo yapınız, satış organizasyonunuz değiştiğinde geçmiş ve gelecekti tüm işlemleriniz etkilenmez.

Şirketler grubu ve merkezi sistem

Minerva yalnızca tek şirketler için değil, kurumsal grup işlemleri için tasarlanmıştır. Şirketler grubu; yasal olarak bağımsız olmakla birlikte ortak bir kontrol kaynağı altında tek bir ekonomik varlık gibi çalışan ana ve yan kuruluşlardan oluşur. Minerva bu yapıyı doğrudan modeller.

Kurumlara, şahıslara, ürün ve nesnelere ait temel bilgiler merkezi sistemde yalnızca bir defa tanımlanır. Gruptaki tüm şirketler aynı kayıttan yararlanır. Aynı taraf veya aynı ürüne ait şirkete özgü bilgiler ise her şirkette ayrı ayrı tutulur.

Klasik yaklaşım
  • Her şirket kendi müşteri, tedarikçi ve ürün kartlarını ayrı tanımlar.
  • Aynı firmanın kodu şirketten şirkete farklıdır; konsolidasyon için eşleştirme tabloları ve manuel kontrol gerekir.
  • Bir adres veya vergi bilgisi değiştiğinde, güncelleme her şirkette tekrarlanır.
Minerva
  • Kişi, kurum ve nesne ana kartı merkezde bir kez oluşturulur, ilgili şirketlere aktarılır.
  • Grup genelinde tek kimlik olduğu için konsolide bakış eşleştirmeye ihtiyaç duymaz.
  • Merkezî bilgi tek noktadan güncellenir; şirkete özgü koşullar şirket düzeyinde ayrı kalır.
Bunun pratik anlamı

Bunun pratik anlamı: grup şirketleri arasında ortak müşteri portföyünüzü, ortak tedarikçi risklerinizi ve ortak ürün ağacınızı gerçek zamanlı görebilirsiniz — bunun için ayrı bir ana veri yönetimi (MDM) ürünü satın almanız gerekmez.

İş ortakları: rol değil, kimlik

Minerva'da iş ortakları müşteri ve tedarikçi olarak değil, kişi ve kurum olarak sınıflandırılır. Müşteri, tedarikçi, çalışan, banka, rakip, irtibat kişisi — bunların hepsi aynı kimliğin üstlenebileceği rollerdir.

Merkezi Sistem Standart İş Ortağı Tipleri

  • İş Ortağı
  • Grup Şirketi
  • Grup Şirketi İşyeri
  • Vergi İdaresi
  • Vergi Dairesi
  • Sosyal Güvenlik Kurumu
  • SGK Şubesi
  • Gümrük İdaresi
  • Gümrük Kapısı
  • Banka
  • Banka Şubesi
  • Borsa

Şirket & Kurum İş Ortağı Rolleri

  • Adres - Kontakt
  • Müşteri
  • Tedarikçi
  • İş Ortağı Şubesi
  • Personel Adayı
  • Personel Personel
  • Medikal Müşteri
  • Öğrenci
  • Banka
  • Banka Şubesi
  • Vergi Kurumu
  • Vergi Dairesi
  • Sosyal Güvenlik Kurumu
  • Sosyal Güvenlik Kurumu
  • Gümrük Kapısı
  • Gümrük İdaresi
  • Grup Şirketi
  • Grup Şirketi İşyeri
  • Şirketimiz
  • Şirket İşyerimiz

Şirket & Kurum Finansal Hesap Tipleri

  • Cari Hesap
  • Proje - Bağlantı
  • Perakende Müşteri
  • E-Ticaret Müşterisi
  • İşyerimiz
  • Tedarikçi
  • Personel Cari Hesabı
  • Sosyal Güvenlik İşyeri Hesabı
  • Vergi Hesabı
  • Gümrük Kapısı Hesabı
  • Banka Ticari Mevduat Hesabı
  • Banka Vadeli Mevduat Hesabı
  • Banka Nakdi Kredi Hesabı
  • Banka Taksitli Kredi Hesabı
  • Banka DBS Kredi Hesabı
  • Banka Gayri Nakdi Kredi Hesabı
  • Kredi Kartı POS Hesabı
  • Bankada Tahsildeki Çekler
  • Bankada Teminattaki Çekler
  • Bankada Tahsildeki Senetler
  • Bankada Teminattaki Senetler
  • Alacak Çekleri
  • Karşılıksız Alacak Çekleri
  • Borç Çekleri
  • Alacak Senetleri
  • Karşılıksız Alacak Senetleri
  • Borç Senetleri Hesabı
  • Kredi Kartı Hesabı

Bu ayrım neden gerekli?

  • A grup şirketinin müşterisi olan bir kurum, B grup şirketinin tedarikçisi olabilir.
  • Bir kişi veya kurum, aynı şirket için hem tedarikçi hem müşteri olabilir.
  • Gerçekte ortada tek bir taraf vardır; aynı taraf için mükerrer kayıt tutmak gereksizdir.

Bu nedenle ilgili kişi veya kurum için ana kart merkezi sistemde bir kez oluşturulur; ardından müşteri, tedarikçi vb. rolüyle şirket sistemine aktarılır. Merkezdeki tüm bilgi eksiksiz biçimde şirket sistemine taşınır.

Mükerrer kart yalnızca bir veri temizliği sorunu değildir. Kredi limiti, risk takibi, cari mutabakat, iskonto politikası ve müşteri karlılığı analizlerinin tümü, tarafın tek bir kimlik altında toplanmış olmasına bağlıdır.

Finansal hesaplar ve çoklu döviz

Bir tedarikçi veya müşteriyle birden fazla para birimi üzerinden çalışmanız gerekebilir. Çoğu ERP sisteminde bunun tek yolu vardır: çalıştığınız her para birimi için ayrı bir müşteri / tedarikçi kartı açmak. Bunun nedeni, klasik yaklaşımda finansal hesapların doğrudan ana kartın üzerinde tutulmasıdır.

Minerva'da bunlar iki ayrı kavramdır. Gerçekte tek bir müşteri vardır; finansal hesap ise işlemleri önceden tanımlanmış ölçütlere göre — örneğin iş ortağı türü ve para birimi bazında — gruplamak için oluşturulan bir yapıdır.

  • Bir ana kart üzerine birden fazla finansal hesap tanımlanabilir.
  • Farklı para birimleri için ayrı finansal hesaplar açılır; ana kart tektir.
  • Müşteri ana kartı oluşturulduğunda sistem otomatik olarak müşteri türünde bir finansal hesap açar.
  • Aynı karta finansal hesap türü “tedarikçi” olan ek bir hesap tanımlanabilir; böylece hem müşteri hem tedarikçi ilişkisi tek kart üzerinde iki hesapla yönetilir.
Klasik yaklaşım

ABC A.Ş. ile TL, EUR ve USD üzerinden çalışıyorsanız ve firma aynı zamanda tedarikçinizse: 6 ayrı kart.

Toplam risk için altı kartın bakiyesi elle toplanır; mahsuplaşma manuel yürütülür.

Minerva

ABC A.Ş. için tek ana kart; altında müşteri ve tedarikçi türünde, para birimi bazlı finansal hesaplar.

Toplam risk, mutabakat ve mahsup tek kimlik üzerinden doğal olarak görülür.

Bu bölüm, “Gerçek İşlem Bazlı Çoklu Döviz Yönetimi” başlığının da temelini oluşturur. Çoklu dövizin kart çoğaltarak değil, model düzeyinde çözülmesi gerekir.

Nesneler: yalnızca stok değil

Minerva'da yalnızca stokların değil, her tür nesnenin kaydı tutulabilir. Ürün, hammadde ve sabit kıymet kartlarının yanı sıra işletmenize ait olmayan varlıklar da sistemde yer alır: emanet alınan nesneler, konsinye ürünler, dışarıdan kiralananlar ve hatta rakip ürünler.

Kayıtlar merkezi sistemde oluşturulabilir ve ardından şirketlere aktarılabilir.

Merkezi Sistem Standart Nesne Tipleri

  • Genel
  • Kimyasal
  • Kara Aracı
  • Deniz Taşıtı
  • Araç Lastiği
  • Gayrimenkul
  • Hazır Giyim
  • Servis - Hizmet
  • Taşıma Ünitesi
  • Biyolojik Numune
  • Biyolojik Ürün

Şirket & Kurum Standart Nesne Rolleri

  • Ticari Mal
  • Mamul Mamul
  • Yarı Mamul (WIP)
  • Hammadde
  • Malzeme
  • Hayalet [Phantom]
  • Yedek Parça
  • Varlık - Sabit Kıymet
  • Varlık - Taşıma Ünitesi
  • Varlık - Kiralık / Emanet
  • Servis Verilen Ürünler
  • Rakip Ürün
  • Bilgi
  • Servis - Hizmet

Bu tanımlar kapalı bir liste değildir; Minerva'da yeni nesne türleri her zaman eklenebilir.

“Rakip ürün” neden bir nesne türü olsun?

Çünkü pazar payı, fiyat karşılaştırması ve kayıp satış analizi yapmak istiyorsanız, rakip ürünün sistemde gerçek bir kaydı olması gerekir — serbest metin alanına yazılmış bir isim değil.

Fiziksel Lokasyonlar ve Lojistik Organizasyonu

Minerva'da organizasyonlar, fiziksel konumları tanımlamak ve işletmenin lojistik yapısını sisteme yansıtmak için oluşturulur. İhtiyaca göre birden fazla organizasyon kurulabilir ve bir organizasyondaki konumlar ihtiyaç duyduğunuz ayrıntı düzeyinde modellenebilir: birimler, iş merkezleri, depolar ve daha fazlası.

Size ait olmayan bir konumda faaliyet yürütüyorsanız — müşteri sahasındaki ekipman, üçüncü parti depo, şantiye — kendi organizasyonunuzun tamamen dışında bulunan bu konumdaki varlıklarınızı izlemek için ayrı bir organizasyon oluşturabilirsiniz.

Ana birim türleri

  • Organizasyon Grubu
  • Yerleşim Birimi
  • Depo
  • Mağaza
  • Üretim İş Merkezi
  • Mobil Birim / Filo Nesnesi
  • Tank – Silo
  • Doğrusal Konum
  • Coğrafi Alan
  • Kompleks
  • Bina

Detay birim türleri

  • Daire
  • Bölüm
  • Oda
  • Koridor
  • Ofis
  • Açık Ofis
  • Yönetici Ofisi
  • Toplantı Odası
  • Resepsiyon
  • Restoran
  • Spor Tesisi
  • Üretim Tesisi
  • Üretim Departmanı
  • Üretim İş Merkezi
  • Depo / Depo Stok Yeri
  • Tank – Silo / Bölümü
  • Mağaza / Mağaza Bölümü / Raf
  • Eğitim Sınıfı
  • Bahçe, Açık Alan, Otopark
  • İnşaat Alanı

Depo (Warehouse) birim türleri

  • Organizasyon Birimi
  • Toplu Depolama Alanı
  • Hazırlık Alanı
  • Toplama Alanı
  • Yüksek Raf Alanı
  • Depolama Gözü
  • Tel Sepet
  • Kapı

Minerva'da yeni birim türleri her zaman eklenebilir.

Fark nerede?

Klasik ERP'lerde bu ayrıntı düzeyi genellikle ayrı bir depo yönetimi (WMS) ve ayrı bir tesis / varlık yönetimi (IWMS, CAFM) sistemi gerektirir. Minerva'da tek bir konum modeli hem raf gözünü hem toplantı odasını hem de saha aracını aynı yapıda taşır.

Yönetim organizasyonları

Yönetim organizasyonları, işletmenin organizasyon yapısını sisteme yansıtmak için oluşturulur. Bu yapılara organizasyon birimleri ve bu birimlerin sorumluları eklenir; birimlere ekipler atanabilir.

İhtiyaca göre birden fazla yönetim organizasyonu tanımlanabilir. Bu, bugünkü yapıyla hedeflenen yapıyı yan yana tutabilmek, ya da yasal organizasyon ile fiili raporlama hattını ayrı yönetebilmek anlamına gelir.

Yönetim yapısı, işletmenin en sık değişen bileşenlerinden biridir. Bu nedenle Minerva'da yönetim organizasyonu fiziksel yerleşimden ve muhasebe yapısından bağımsız bir katmandır. Departman birleştiğinde stok yapınızı yeniden kurmanız gerekmez.

Departmanlar ve operasyonel organizasyonlar

Yönetim yapısının yanında, işin fiilen yürütüldüğü operasyonel organizasyonlar da ayrı ayrı modellenir. Sistemde hâlihazırda oluşturulabilen operasyonel organizasyonlar:

Operasyonel organizasyonlar

  • Satış Organizasyonu
  • Tedarik Organizasyonu
  • Hizmet Organizasyonu

Minerva'da operasyonel bir organizasyon aşağıdaki bileşenler kullanılarak tanımlanır:

Operasyonel organizasyon bileşenleri

  • Coğrafi Bölgeler
  • İş Kanalları
  • İş Birimleri
  • İş Ortağı Segmentasyonları

Minerva'da yeni operasyonel organizasyon türleri her zaman eklenebilir.

Bu bileşenler bir kez tanımlandığında, satış hedeflerinden prim hesabına, bölge bazlı karlılıktan kanal analizine kadar tüm raporlama aynı yapı üzerinden çalışır. Bölge sınırı veya kanal tanımı değiştiğinde, raporlar yeniden yazılmaz.

Pratikte ne değişiyor?

Modelleme soyut bir konu gibi görünür. Aşağıdaki durumlar, sahada en sık karşılaştığımız somut karşılıklarıdır.


Aynı firma hem müşteri hem tedarikçi

Klasik sistemde iki ayrı kart, iki ayrı bakiye, mahsuplaşma için manuel çalışma.

Minerva'da tek kimlik, iki finansal hesap. Toplam risk ve mahsup tek ekrandan görünür.

Üç para biriminde çalışılan tedarikçi

Klasik sistemde her döviz için ayrı kart; risk limiti kart başına tanımlandığı için toplam risk hiçbir yerde görünmez.

Minerva'da ana kart tektir; para birimi bazlı finansal hesaplar tek kimliğin altında toplanır.

Müşteri sahasındaki cihazlarınız

Klasik sistemde “bizim deponuz değil” oldukları için ya izlenmez ya da sahte depo kartlarıyla taklit edilir.

Minerva'da kendi organizasyonunuz dışında ayrı bir konum organizasyonu tanımlanır; cihaz gerçek yerinde izlenir.

Konsinye ve emanet mal

Klasik sistemde mülkiyet ile fiziksel bulunuş ayrılamadığı için stok değerlemesi bozulur.

Minerva'da nesne türü ayrımı sayesinde size ait olmayan mal, envanterde ayrı statüde izlenir.

Departman birleşmesi veya bölge değişikliği

Klasik sistemde organizasyon tek ağaç olduğu için değişiklik geçmiş veriyi bozar; karşılaştırmalı rapor alınamaz.

Minerva'da yönetim, yerleşim ve operasyonel organizasyonlar ayrı katmanlardır; biri değişirken diğerleri korunur.

Grup şirketleri arasında ortak müşteri

Klasik sistemde her şirkette ayrı kart; grup toplamı ancak Excel'de çıkar.

Minerva'da merkezî kimlik sayesinde grup düzeyinde portföy, risk ve karlılık doğrudan raporlanır.

Özet karşılaştırma

Konu Yaygın ERP yaklaşımı Minerva
Temel modelleme birimi Müşteri, tedarikçi, stok, depo Kişiler, kurumlar, nesneler, fiziksel konumlar, yönetim organizasyonları
İş ortağı kimliği Rol başına ayrı ana kart Tek kimlik, üzerine eklenen roller
Çoklu döviz Her para birimi için ayrı kart Tek ana kart, para birimi bazlı finansal hesaplar
Sahibi siz olmayan mal Genellikle modellenemez, geçici çözümlerle taklit edilir Emanet, konsinye, kiralanan, rakip ürün — kendi nesne türleriyle
Fiziksel konum Depo ve depo yeri ile sınırlı Bina, oda, raf gözü, tank, silo, saha aracı; istenen ayrıntı düzeyinde
Organizasyon yapısı Tek hiyerarşi; değişiklik geçmişi bozar Yönetim, yerleşim, iş alanları ve kullanıcı organizasyonları ayrı katmanlarda
Grup şirketleri Her şirkette tekrar tanımlama, manuel eşleştirme Merkezî tanım, şirkete özgü bilgi ayrı; konsolide bakış doğal
Yeni tür ihtiyacı Geliştirme veya sürüm bekleme Yeni nesne, birim ve organizasyon türleri sisteme her zaman eklenebilir
Modelin doğruluğu, sistemin ömrünü belirler
Bir iş yönetim sistemini beş yıl, on yıl kullanırsınız. Bu sürede ürün gamınız değişir, şirket satın alırsınız, yeni ülkeye açılırsınız, organizasyonunuzu yeniden kurarsınız. Sistemin bunlara ayak uydurup uyduramayacağı, ilk günkü modelleme kararlarına bağlıdır.
Minerva'nın yeni nesil iş modellemesi, bu değişimleri sistemin normal işleyişi olarak kabul eder — istisna olarak değil. Kendi işletmenizin bu modelde nasıl karşılık bulacağını görmek isterseniz, mevcut yapınız üzerinden birlikte çalışalım.
Bilgi Talebi